سلامت نامه
چگونه در کلاس مجازی، سلامت صدا را حفظ کنیم؟
عضو هیئت علمی دانشکده توانبخشی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با اشاره به افزایش خستگی و آسیبهای صوتی در تدریسهای آنلاین، بر ضرورت رعایت اصول «بهداشت صوتی» از جمله مدیریت استفاده از صدا، استراحت صوتی، آبرسانی مناسب و اصلاح وضعیت بدنی برای اساتید تأکید کرد. دکتر «سیده زهره موسوی» با اشاره به اهمیت مراقبت از صدا در محیطهای آموزشی مجازی گفت: صدای اساتید مهمترین ابزار انتقال دانش است به شکلی که با گسترش تدریس در بسترهای آنلاین، فشار وارد بر حنجره و تارهای صوتی افزایش یافته است. وی افزود: در کلاسهای آنلاین عواملی مانند صحبت طولانیمدت بدون وقفه، نبود بازخورد شنیداری طبیعی و تلاش ناخودآگاه برای پر کردن فضای مجازی با صدا میتواند خستگی صوتی را افزایش دهد. وی افزود: پدیدهای به نام «اثر لمبارد» نیز زمانی رخ میدهد که فرد صدای خود را بهخوبی نمیشنود و ناخودآگاه بلندتر صحبت میکند؛ موضوعی که فشار بیشتری به تارهای صوتی وارد میکند. دکتر «موسوی» با تأکید بر اهمیت مدیریت استفاده از صدا در تدریس مجازی اظهار کرد: اساتید باید از صحبت مداوم و طولانیمدت پرهیز و با ایجاد فرصت مشارکت برای دانشجویان، استفاده از ابزارهایی مانند چت، نظرسنجی یا فعالیتهای مستقل دانشجویان، زمانهای کوتاهی برای استراحت حنجره خود فراهم کنند. این عضو هیئت علمی دانشگاه همچنین به ضرورت رعایت «استراحت صوتی» اشاره کرد و گفت: در روزهایی که بیش از سه ساعت تدریس انجام میشود، استراحت نسبی صدا در سایر ساعات روز اهمیت دارد. همچنین رعایت قانون ۱۰/۵۰ در تدریس آنلاین توصیه میشود؛ به این معنا که پس از هر ۵۰ دقیقه تدریس، حدود ۱۰ دقیقه استراحت صوتی در نظر گرفته شود. به گفته وی، رفتارهایی مانند صاف کردن مکرر گلو یا سرفههای پیدرپی میتواند موجب تحریک و التهاب حنجره شود و بهتر است در چنین شرایطی به جای آن، یک جرعه آب نوشیده شود یا عمل بلع انجام گیرد. عضو هیئت علمی دانشکده توانبخشی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در ادامه به اهمیت آمادهسازی صدا پیش از تدریس اشاره کرد و گفت: انجام تمرینهای ساده گرمکردن صوت، مانند تنفس دیافراگمی، لرزش لبها، زمزمههای ملایم و تمرینهای طنین صوتی پیش از کلاس میتواند به آماده شدن عضلات حنجره و کاهش فشار صوتی کمک کند. همچنین انجام تمرینهای سرد کردن صدا پس از پایان کلاس، مانند تنفس آرام و زمزمههای کاهشی، در کاهش تنش تارهای صوتی موثر است. دکتر «موسوی» با تأکید بر نقش وضعیت بدنی مناسب در سلامت صدا گفت: نشستن طولانیمدت و خم شدن روی لپتاپ باعث محدود شدن حرکت دیافراگم و افزایش فشار بر حنجره میشود، به همین دلیل توصیه میشود مانیتور در سطح چشم قرار گیرد، بدن در وضعیت صاف نگه داشته شود و هر ۳۰ دقیقه وقفه کوتاهی برای حرکت و کشش عضلات ایجاد شود. وی همچنین آبرسانی مناسب را یکی از عوامل مهم در حفظ سلامت حنجره دانست و افزود: اساتید باید در طول تدریس آب بنوشند و به طور متوسط روزانه شش تا هشت لیوان آب مصرف کنند، زیرا رطوبت کافی به عملکرد بهتر تارهای صوتی کمک میکند. دکتر «موسوی» در پایان با اشاره به اهمیت مدیریت محیط تدریس گفت: استفاده از میکروفون مناسب، تنظیم صحیح حساسیت صدا و کاهش نویز محیطی میتواند از وارد شدن فشار اضافی به صدا جلوگیری کند. به گفته وی صحبت کردن در محیطهای پر سر و صدا یا تلاش برای بلندتر صحبت کردن برای شنیده شدن، یکی از عوامل مهم خستگی صوتی در تدریس آنلاین است.
روش صحیح شستوشوی دستها
شستوشوی صحیح دستها قبل از غذا، بعد از استفاده از سرویس بهداشتی، پس از عطسه و سرفه و بعد از تماس با سطوح آلوده، از بروز بسیاری از بیماریها جلوگیری میکند
مسئول کنترل عفونت بیمارستان امام علی(ع) بجنورد گفت: رعایت صحیح بهداشت دست، یکی از سادهترین، کمهزینهترین و مؤثرترین راههای پیشگیری از انتقال عفونت و حفظ سلامت بیماران، کارکنان درمانی و عموم مردم است. «ملیحه صنوبری» اظهار کرد: دستها مهمترین راه انتقال بسیاری از میکروبها، ویروسها و عوامل بیماریزا هستند و اگر بهداشت دست بهدرستی رعایت نشود، احتمال انتقال عفونت در محیطهای درمانی و حتی در زندگی روزمره بهطور قابل توجهی افزایش مییابد. وی افزود: بهداشت دست، یکی از اصلیترین ارکان پیشگیری و کنترل عفونت در مراکز درمانی است و رعایت آن میتواند نقش مهمی در کاهش عفونتهای بیمارستانی، کوتاه شدن مدت بستری بیماران و ارتقای کیفیت خدمات سلامت داشته باشد. مسئول کنترل عفونت بیمارستان امام علی(ع) بجنورد با تأکید بر این که رعایت بهداشت دست، تنها مختص کادر درمان نیست، بیان کرد: همه افراد جامعه باید این اصل مهم را جدی بگیرند چرا که شستوشوی صحیح دستها قبل از غذا، بعد از استفاده از سرویس بهداشتی، پس از عطسه و سرفه و بعد از تماس با سطوح آلوده، از بروز بسیاری از بیماریها جلوگیری میکند. وی ادامه داد: در محیطهای درمانی، رعایت بهداشت دست باید قبل و بعد از تماس با بیمار، قبل از انجام اقدامات درمانی و مراقبتی، پس از تماس با ترشحات بدن و همچنین بعد از تماس با وسایل و محیط اطراف بیمار انجام شود. وی درباره روش صحیح شستوشوی دستها نیز گفت: برای شستوشوی مؤثر، ابتدا باید دستها با آب تمیز خیس شوند، سپس با مایع صابون تمام قسمتهای دست شامل کف دست، پشت دست، بین انگشتان، انگشت شست، نوک انگشتان، زیر ناخنها و مچ دست بهخوبی شسته شود. شستوشوی دست باید حداقل ۲۰ تا ۳۰ ثانیه زمان ببرد و پس از آن دستها با دستمال یا حوله تمیز خشک شوند. وی تصریح کرد: در شرایطی که آب و صابون در دسترس نیست، استفاده از محلولهای الکلی استاندارد نیز میتواند در ضدعفونی کردن دستها مؤثر باشد، البته به شرطی که دستها بهطور واضح آلوده نباشند. مسئول کنترل عفونت بیمارستان امام علی(ع) بجنورد خاطرنشان کرد: رعایت بهداشت دست، یک اقدام ساده اما نجاتبخش است و با نهادینه شدن این رفتار در محیطهای درمانی و سطح جامعه، میتوان از بسیاری از عفونتها و پیامدهای ناشی از آن پیشگیری کرد.
خطرات مصرف خودسرانه گیاهان دارویی و خودرو
مصرف داروهای گیاهی بهخصوص در افرادی که دارو مصرف میکنند باید با نظر پزشک انجام شود
پزشک عمومی مرکز خدمات جامع سلامت بوعلی بجنورد نسبت به مصرف بدون آگاهی گیاهان دارویی و خودرو هشدار داد و بر لزوم احتیاط، شستوشوی کامل، پرهیز از مصرف خودسرانه و توجه به تداخلات دارویی تأکید کرد. دکتر «فلوریا انفرادی» با اشاره به این که گیاهان دارویی دارای ترکیبات شیمیایی مختلف هستند و در ساخت برخی داروها نیز استفاده میشوند، گفت: این موضوع به معنی بیخطر بودن آنها نیست و نباید بدون دلیل یا بدون نظر پزشک مصرف شوند. وی افزود: زنان باردار، کودکان، سالمندان و همچنین افراد دارای بیماریهای زمینهای یا کسانی که داروهای خاص مصرف میکنند، باید بیش از دیگران مراقب باشند، زیرا برخی گیاهان میتوانند به جنین و کبد کودکان آسیب بزنند یا برای سالمندان عوارض جدی ایجاد کنند. این پزشک عمومی ادامه داد: مصرف داروهای گیاهی بهخصوص در افرادی که دارو مصرف میکنند باید با نظر پزشک انجام شود، چون تداخل دارویی گاهی خطرناک است، ممکن است اثر دارو را کم یا زیاد کند یا روی انعقاد خون اثر بگذارد و حتی منجر به خونریزی شود. دکتر «انفرادی» همچنین به خطر آلودگی گیاهان خودرو اشاره کرد و گفت: این گیاهان ممکن است به فضولات حیوانی، علفکشها، سموم، گرد و غبار و سایر آلودگیها آلوده باشند؛ حتی اگر فرد، گیاه را به خوبی میشناسد، باز هم باید در مصرف آن احتیاط کند و قبل از مصرف، آن را کاملاً بشوید. وی درباره علایم مسمومیت توضیح داد: علایم بسته به نوع مصرف یا تماس متفاوت است، اما علایم گوارشی شایعترند و معمولاً از ۶ تا ۱۲ ساعت بعد(یا گاهی زودتر) ظاهر میشوند، از جمله دلپیچه، دلدرد، تهوع و استفراغ؛ در صورت مشاهده این علایم، مراجعه به پزشک ضروری است. به گفته او، برخی علایم پوستی مانند کهیر نیز ممکن است بر اثر خوردن یا تماس با گیاهان ایجاد شود. همچنین برخی گیاهان سمی شناختهشده شامل لاله(پیاز سمی)، نرگس، خرزهره(که خوردن آن میتواند مرگآور باشد) و کرچک هستند. «انفرادی» افزود: گاهی علایم میتواند تنفسی باشد، بنابراین کودکان و افرادی که آسم، آلرژی یا سرفه دارند، بهتر است در محیطهای پرگرده و هاگ گیاهان قرار نگیرند و در صورت نیاز از ماسک استفاده کنند. وی با تأکید بر حفظ محیطزیست گفت: برای حفظ پوشش گیاهی، شهروندان از ریشهکن کردن گیاهان خودداری کنند. این پزشک عمومی هشدار داد: برخی گیاهان ممکن است عوارض بسیار خطرناک مثل هذیان ایجاد کنند. همچنین گیاه انگشتانه میتواند موجب افزایش ضربان قلب و مشکلات قلبی شود. هرچند بعضی علایم ممکن است خودبهخود برطرف شوند، اما نباید آنها را نادیده گرفت و در صورت شدت علایم، مراجعه به مراکز درمانی لازم است، چون در مواردی میتواند مرگآفرین باشد. دکتر «انفرادی» در بخش دیگری از صحبتهای خود با اشاره به تکرار حوادث تلخ ناشی از مصرف قارچ خودرو در هر سال، گفت: باورهای رایجی مثل «اگر پرنده خورد پس انسان هم میتواند بخورد» یا «قارچ خوشرنگ سمی است و قارچ بدبو سمی نیست» اشتباه است و نمیتوان به آنها اعتماد کرد. وی تأکید کرد: شستن یا پختن قارچهای خودرو لزوماً سموم را از بین نمیبرد و در سالهای گذشته مواردی از نارسایی کبدی بر اثر مصرف این قارچها گزارش شده است، بنابراین قرار دادن خود در معرض چنین خطری، عقلانی و درست نیست.
عضو هیئت علمی دانشکده توانبخشی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با اشاره به افزایش خستگی و آسیبهای صوتی در تدریسهای آنلاین، بر ضرورت رعایت اصول «بهداشت صوتی» از جمله مدیریت استفاده از صدا، استراحت صوتی، آبرسانی مناسب و اصلاح وضعیت بدنی برای اساتید تأکید کرد. دکتر «سیده زهره موسوی» با اشاره به اهمیت مراقبت از صدا در محیطهای آموزشی مجازی گفت: صدای اساتید مهمترین ابزار انتقال دانش است به شکلی که با گسترش تدریس در بسترهای آنلاین، فشار وارد بر حنجره و تارهای صوتی افزایش یافته است. وی افزود: در کلاسهای آنلاین عواملی مانند صحبت طولانیمدت بدون وقفه، نبود بازخورد شنیداری طبیعی و تلاش ناخودآگاه برای پر کردن فضای مجازی با صدا میتواند خستگی صوتی را افزایش دهد. وی افزود: پدیدهای به نام «اثر لمبارد» نیز زمانی رخ میدهد که فرد صدای خود را بهخوبی نمیشنود و ناخودآگاه بلندتر صحبت میکند؛ موضوعی که فشار بیشتری به تارهای صوتی وارد میکند. دکتر «موسوی» با تأکید بر اهمیت مدیریت استفاده از صدا در تدریس مجازی اظهار کرد: اساتید باید از صحبت مداوم و طولانیمدت پرهیز و با ایجاد فرصت مشارکت برای دانشجویان، استفاده از ابزارهایی مانند چت، نظرسنجی یا فعالیتهای مستقل دانشجویان، زمانهای کوتاهی برای استراحت حنجره خود فراهم کنند. این عضو هیئت علمی دانشگاه همچنین به ضرورت رعایت «استراحت صوتی» اشاره کرد و گفت: در روزهایی که بیش از سه ساعت تدریس انجام میشود، استراحت نسبی صدا در سایر ساعات روز اهمیت دارد. همچنین رعایت قانون ۱۰/۵۰ در تدریس آنلاین توصیه میشود؛ به این معنا که پس از هر ۵۰ دقیقه تدریس، حدود ۱۰ دقیقه استراحت صوتی در نظر گرفته شود. به گفته وی، رفتارهایی مانند صاف کردن مکرر گلو یا سرفههای پیدرپی میتواند موجب تحریک و التهاب حنجره شود و بهتر است در چنین شرایطی به جای آن، یک جرعه آب نوشیده شود یا عمل بلع انجام گیرد. عضو هیئت علمی دانشکده توانبخشی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در ادامه به اهمیت آمادهسازی صدا پیش از تدریس اشاره کرد و گفت: انجام تمرینهای ساده گرمکردن صوت، مانند تنفس دیافراگمی، لرزش لبها، زمزمههای ملایم و تمرینهای طنین صوتی پیش از کلاس میتواند به آماده شدن عضلات حنجره و کاهش فشار صوتی کمک کند. همچنین انجام تمرینهای سرد کردن صدا پس از پایان کلاس، مانند تنفس آرام و زمزمههای کاهشی، در کاهش تنش تارهای صوتی موثر است. دکتر «موسوی» با تأکید بر نقش وضعیت بدنی مناسب در سلامت صدا گفت: نشستن طولانیمدت و خم شدن روی لپتاپ باعث محدود شدن حرکت دیافراگم و افزایش فشار بر حنجره میشود، به همین دلیل توصیه میشود مانیتور در سطح چشم قرار گیرد، بدن در وضعیت صاف نگه داشته شود و هر ۳۰ دقیقه وقفه کوتاهی برای حرکت و کشش عضلات ایجاد شود. وی همچنین آبرسانی مناسب را یکی از عوامل مهم در حفظ سلامت حنجره دانست و افزود: اساتید باید در طول تدریس آب بنوشند و به طور متوسط روزانه شش تا هشت لیوان آب مصرف کنند، زیرا رطوبت کافی به عملکرد بهتر تارهای صوتی کمک میکند. دکتر «موسوی» در پایان با اشاره به اهمیت مدیریت محیط تدریس گفت: استفاده از میکروفون مناسب، تنظیم صحیح حساسیت صدا و کاهش نویز محیطی میتواند از وارد شدن فشار اضافی به صدا جلوگیری کند. به گفته وی صحبت کردن در محیطهای پر سر و صدا یا تلاش برای بلندتر صحبت کردن برای شنیده شدن، یکی از عوامل مهم خستگی صوتی در تدریس آنلاین است.
روش صحیح شستوشوی دستها
شستوشوی صحیح دستها قبل از غذا، بعد از استفاده از سرویس بهداشتی، پس از عطسه و سرفه و بعد از تماس با سطوح آلوده، از بروز بسیاری از بیماریها جلوگیری میکند
مسئول کنترل عفونت بیمارستان امام علی(ع) بجنورد گفت: رعایت صحیح بهداشت دست، یکی از سادهترین، کمهزینهترین و مؤثرترین راههای پیشگیری از انتقال عفونت و حفظ سلامت بیماران، کارکنان درمانی و عموم مردم است. «ملیحه صنوبری» اظهار کرد: دستها مهمترین راه انتقال بسیاری از میکروبها، ویروسها و عوامل بیماریزا هستند و اگر بهداشت دست بهدرستی رعایت نشود، احتمال انتقال عفونت در محیطهای درمانی و حتی در زندگی روزمره بهطور قابل توجهی افزایش مییابد. وی افزود: بهداشت دست، یکی از اصلیترین ارکان پیشگیری و کنترل عفونت در مراکز درمانی است و رعایت آن میتواند نقش مهمی در کاهش عفونتهای بیمارستانی، کوتاه شدن مدت بستری بیماران و ارتقای کیفیت خدمات سلامت داشته باشد. مسئول کنترل عفونت بیمارستان امام علی(ع) بجنورد با تأکید بر این که رعایت بهداشت دست، تنها مختص کادر درمان نیست، بیان کرد: همه افراد جامعه باید این اصل مهم را جدی بگیرند چرا که شستوشوی صحیح دستها قبل از غذا، بعد از استفاده از سرویس بهداشتی، پس از عطسه و سرفه و بعد از تماس با سطوح آلوده، از بروز بسیاری از بیماریها جلوگیری میکند. وی ادامه داد: در محیطهای درمانی، رعایت بهداشت دست باید قبل و بعد از تماس با بیمار، قبل از انجام اقدامات درمانی و مراقبتی، پس از تماس با ترشحات بدن و همچنین بعد از تماس با وسایل و محیط اطراف بیمار انجام شود. وی درباره روش صحیح شستوشوی دستها نیز گفت: برای شستوشوی مؤثر، ابتدا باید دستها با آب تمیز خیس شوند، سپس با مایع صابون تمام قسمتهای دست شامل کف دست، پشت دست، بین انگشتان، انگشت شست، نوک انگشتان، زیر ناخنها و مچ دست بهخوبی شسته شود. شستوشوی دست باید حداقل ۲۰ تا ۳۰ ثانیه زمان ببرد و پس از آن دستها با دستمال یا حوله تمیز خشک شوند. وی تصریح کرد: در شرایطی که آب و صابون در دسترس نیست، استفاده از محلولهای الکلی استاندارد نیز میتواند در ضدعفونی کردن دستها مؤثر باشد، البته به شرطی که دستها بهطور واضح آلوده نباشند. مسئول کنترل عفونت بیمارستان امام علی(ع) بجنورد خاطرنشان کرد: رعایت بهداشت دست، یک اقدام ساده اما نجاتبخش است و با نهادینه شدن این رفتار در محیطهای درمانی و سطح جامعه، میتوان از بسیاری از عفونتها و پیامدهای ناشی از آن پیشگیری کرد.
خطرات مصرف خودسرانه گیاهان دارویی و خودرو
مصرف داروهای گیاهی بهخصوص در افرادی که دارو مصرف میکنند باید با نظر پزشک انجام شود
پزشک عمومی مرکز خدمات جامع سلامت بوعلی بجنورد نسبت به مصرف بدون آگاهی گیاهان دارویی و خودرو هشدار داد و بر لزوم احتیاط، شستوشوی کامل، پرهیز از مصرف خودسرانه و توجه به تداخلات دارویی تأکید کرد. دکتر «فلوریا انفرادی» با اشاره به این که گیاهان دارویی دارای ترکیبات شیمیایی مختلف هستند و در ساخت برخی داروها نیز استفاده میشوند، گفت: این موضوع به معنی بیخطر بودن آنها نیست و نباید بدون دلیل یا بدون نظر پزشک مصرف شوند. وی افزود: زنان باردار، کودکان، سالمندان و همچنین افراد دارای بیماریهای زمینهای یا کسانی که داروهای خاص مصرف میکنند، باید بیش از دیگران مراقب باشند، زیرا برخی گیاهان میتوانند به جنین و کبد کودکان آسیب بزنند یا برای سالمندان عوارض جدی ایجاد کنند. این پزشک عمومی ادامه داد: مصرف داروهای گیاهی بهخصوص در افرادی که دارو مصرف میکنند باید با نظر پزشک انجام شود، چون تداخل دارویی گاهی خطرناک است، ممکن است اثر دارو را کم یا زیاد کند یا روی انعقاد خون اثر بگذارد و حتی منجر به خونریزی شود. دکتر «انفرادی» همچنین به خطر آلودگی گیاهان خودرو اشاره کرد و گفت: این گیاهان ممکن است به فضولات حیوانی، علفکشها، سموم، گرد و غبار و سایر آلودگیها آلوده باشند؛ حتی اگر فرد، گیاه را به خوبی میشناسد، باز هم باید در مصرف آن احتیاط کند و قبل از مصرف، آن را کاملاً بشوید. وی درباره علایم مسمومیت توضیح داد: علایم بسته به نوع مصرف یا تماس متفاوت است، اما علایم گوارشی شایعترند و معمولاً از ۶ تا ۱۲ ساعت بعد(یا گاهی زودتر) ظاهر میشوند، از جمله دلپیچه، دلدرد، تهوع و استفراغ؛ در صورت مشاهده این علایم، مراجعه به پزشک ضروری است. به گفته او، برخی علایم پوستی مانند کهیر نیز ممکن است بر اثر خوردن یا تماس با گیاهان ایجاد شود. همچنین برخی گیاهان سمی شناختهشده شامل لاله(پیاز سمی)، نرگس، خرزهره(که خوردن آن میتواند مرگآور باشد) و کرچک هستند. «انفرادی» افزود: گاهی علایم میتواند تنفسی باشد، بنابراین کودکان و افرادی که آسم، آلرژی یا سرفه دارند، بهتر است در محیطهای پرگرده و هاگ گیاهان قرار نگیرند و در صورت نیاز از ماسک استفاده کنند. وی با تأکید بر حفظ محیطزیست گفت: برای حفظ پوشش گیاهی، شهروندان از ریشهکن کردن گیاهان خودداری کنند. این پزشک عمومی هشدار داد: برخی گیاهان ممکن است عوارض بسیار خطرناک مثل هذیان ایجاد کنند. همچنین گیاه انگشتانه میتواند موجب افزایش ضربان قلب و مشکلات قلبی شود. هرچند بعضی علایم ممکن است خودبهخود برطرف شوند، اما نباید آنها را نادیده گرفت و در صورت شدت علایم، مراجعه به مراکز درمانی لازم است، چون در مواردی میتواند مرگآفرین باشد. دکتر «انفرادی» در بخش دیگری از صحبتهای خود با اشاره به تکرار حوادث تلخ ناشی از مصرف قارچ خودرو در هر سال، گفت: باورهای رایجی مثل «اگر پرنده خورد پس انسان هم میتواند بخورد» یا «قارچ خوشرنگ سمی است و قارچ بدبو سمی نیست» اشتباه است و نمیتوان به آنها اعتماد کرد. وی تأکید کرد: شستن یا پختن قارچهای خودرو لزوماً سموم را از بین نمیبرد و در سالهای گذشته مواردی از نارسایی کبدی بر اثر مصرف این قارچها گزارش شده است، بنابراین قرار دادن خود در معرض چنین خطری، عقلانی و درست نیست.