غذاهای فوقفراوریشده و افزایش خطر بیماریهای قلبی - عروقی
بر اساس نتایج یک گزارش علمی جدید، مصرف زیاد غذاهای فوقفراوریشده میتواند خطر ابتلا به بیماریهای قلبی - عروقی و مرگ ناشی از این بیماریها را افزایش دهد. غذاهای فوقفرآوریشده شامل محصولاتی هستند که در فرایند تولید آنها از ترکیبات صنعتی، افزودنیها، طعمدهندهها، رنگها و مواد نگهدارنده استفاده میشود. انواع نوشابهها، تنقلات صنعتی، غذاهای آماده و برخی محصولات بستهبندیشده در این گروه قرار میگیرند. بررسی مطالعات انجامشده در کشورهای مختلف نشان داده است افرادی که بیشترین میزان مصرف این مواد غذایی را دارند، بیشتر در معرض چاقی، دیابت نوع ۲، پرفشاری خون و بیماریهای قلبیعروقی قرار میگیرند. همچنین افزایش مصرف این محصولات با خطر بیشتر مرگ ناشی از بیماریهای قلبی مرتبط است. متخصصان توصیه میکنند افراد برای حفظ سلامت قلب، مصرف غذاهای تازه و کمفرآوریشده مانند میوهها، سبزیها، غلات کامل، حبوبات و مغزها را افزایش دهند و مصرف غذاهای فوقفرآوریشده را محدود کنند. با توجه به افزایش مصرف این محصولات در بسیاری از کشورها، آگاهی عمومی درباره اثرات نامطلوب آنها میتواند نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای غیرواگیر داشته باشد.
هشدار درباره مصرف ویپها
نیکوتین موجود در سیگارهای الکترونیک بهشدت اعتیادآور است
یک متخصص بیماریهای مغز و اعصاب و نورولوژیست، با هشدار نسبت به افزایش مصرف سیگارهای الکترونیک تأکید کرد: نیکوتین موجود در این محصولات بهشدت اعتیادآور بوده و بهطور مستقیم عملکرد شبکههای عصبی مرتبط با اراده، انگیزه و پاداش را در مغز مختل میکند.
دکتر «ایمان ادیبی» گفت: در افراد زیر ۲۵ سال، اثرات مصرف ویپ ها میتواند به اختلال جدی در فرایندهای یادگیری، توجه و تنظیم هیجان منجر شود و به دلیل نبود محدودیتهای مصرف، شدت وابستگی در ویپها حتی بیشتر از سیگارهای سنتی است. وی درباره سوءمصرف سیگارهای الکترونیک اظهار کرد: پرسش رایج در میان افراد این است که آیا ضرر سیگارهای الکترونیک کمتر از سیگارهای معمولی است یا خیر، اما اساساً باید این سؤال را مطرح کرد که آیا این محصولات بدون خطر هستند یا نه، نه این که صرفاً آنها را با سیگار سنتی مقایسه کنیم. وی ادامه داد: نیکوتین بهشدت اعتیادآور است و بهسرعت ساختارهای عصبی مرتبط با اراده، انگیزه و سیستم پاداش مغز را دستکاری میکند. این فرایند در سیگارهای الکترونیک به دلایل مختلف شدیدتر و سریعتر رخ میدهد، از جمله به دلیل نبود محدودیتهای مصرف و امکان استفاده در هر زمان و مکان. دکتر «ادیبی» افزود: طعمها و بویهای متنوع در این محصولات باعث افزایش مصرف نیکوتین میشود و همین موضوع خطر وابستگی را بالا میبرد. در افراد زیر ۲۵ سال، مصرف این محصولات میتواند بهشدت بر مغز در حال رشد اثر بگذارد و باعث اختلال در یادگیری، توجه، کنترل هیجان و تکانهها شود. این نورولوژیست با اشاره به ترکیبات سیگارهای الکترونیک گفت: مطالعات نشان میدهد این محصولات علاوه بر نیکوتین میتوانند حاوی بیش از ۲۰ ماده سمی دیگر باشند و در برخی موارد، میزان نیکوتین جذبشده در بدن حتی از سیگارهای سنتی نیز بیشتر است. وی ادامه داد: بررسیهای جهانی نشان میدهد مصرف سیگارهای الکترونیک در میان نسل جوان روندی صعودی داشته و میزان شیوع آن از حدود یک تا ۲ درصد در سال ۲۰۱۱ به بیش از ۲۰ درصد در سال ۲۰۱۹ رسیده است. عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان افزود: در بسیاری از کشورها آگاهی عمومی درباره خطرات این محصولات پایین است، در حالی که مصرفکنندگان پس از مدتی دچار وابستگی شدید نیکوتینی میشوند و علایم تَرک مانند اضطراب، بیقراری و تحریکپذیری را حتی در محیطهای عادی تجربه میکنند.